• Görkem Avcu

Plastik ve Döngüsel Ekonomi

İnsanlık olarak plastikle olan ilişkimizin yeniden düşünmemiz gerekiyor. Plastikler çok yönlü malzemeler olmaları sayesinde son 50 yılda hayatımızda çok büyük bir yere sahip olurken aynı zamanda onları kullanma şeklimizde inanılmaz derecede israfa dayalı bir hal aldı. Genellikle sadece bir kez kullanılmak üzere tasarlanmış plastik ürünler yapmak için yeryüzünün bütün petrol ve gaz kaynaklarını sömürüp sonra onları çöpe atmamız üstüne kurulmuş lineer ekonomik döngüler Dünya ve sürdürülebilir bir gelecek için önemli sorun teşkil etmeye başladı.


Yıldan yıla, milyarlarca dolar değerinde milyonlarca ton plastik çöplüklere atılıyor, yakılıyor veya çevreye sızıyor. Okyanusa her yıl şaşırtıcı bir şekilde 8 milyon ton plastik sızıyor ve bu sayı her geçen gün giderek artıyor. Plastik kullanımını yeniden düşünmezsek, 2050 yılına kadar okyanusta balıktan ağırlıkça daha fazla plastik olacak.


Hatta Ellen MacArthur Vakfı 2016 yılında, çoğu plastik ambalajın yalnızca bir kez kullanıldığını ve yalnızca % 14'ünün geri dönüşüm için toplandığını gösteren bir rapor yayınladı. Yılda 80-120 milyar ABD doları değerinde olan plastik ambalaj malzemesinin değerinin %95'i ekonomiye maalesef halen kapalı olduğunu ortaya koyan bu rapor, bizler için oldukça iç karartıcı daha pek çok veriyi gün yüzüne çıkardı ve Döngüsel Ekonominin önemini tekrardan ortaya koydu.



Plastik için döngüsel ekonomiyi nasıl yaratırız?

Döngüsel ekonomi, malzemelerin tükenmek yerine kullanılmak üzere tasarlandığı ekonomik bir sistemdir. Başlangıçtan itibaren, ürünler ve içinde bulundukları sistemlerin hiçbir materyalin kaybolmamasını, hiçbir toksin sızmasını ve her işlem, materyal ve bileşenden maksimum kullanım elde edilmesini sağlayacak şekilde tasarlanması gerekliliğini savunur. Doğru uygulanırsa döngüsel ekonomi topluma, çevreye ve ekonomiye fayda sağlar.

Peki plastik için döngüsel bir ekonomi yaratmak için plastikleri tasarlama, kullanma ve yeniden kullanma şeklimizi yeniden düşünmek mümkün mü? Birazda çözümlerden konuşalım...


Plastik kullanımını nasıl avantaja çevirebiliriz?

Plastik doğası gereği bizlere onu nasıl kullanabileceğimiz konusunda büyük bir esneklik sağlıyor. Ne tür plastik kullanacağımız, onu ne kadar süre kullanacağımız ve belkide en önemlisi işimiz bittiğinde onun geri dönüştürüldüğünden nasıl emin olabileceğimiz soruları, plastiğin ve geleceğimizin kaderini oluşturuyor. Artık kıyafetlerin dahi plastiklerden yapıldığı bu çağda yaşayan vatandaşlar olarak bireysel seviyede yapabileceğimiz şeyleri sizler için derledik;



1 . Plastik kullanımınızı mümkün olduğunca kısın


Plastik bir bardağı bir termosla ve plastik bir poşeti uzun süre kullanabileceğiniz bir kumaş / geri dönüştürülebilir malzeme bazlı torba ile değiştirmek çok zor olmasa gerek? Büyük yollar her zaman küçük adımlarla aşılır.

Ya da işe metal bir pipet ve organik malzemelerden yapılan kişisel bakım ürünleri ile başlayabilirsiniz.





2 . Sürekli öğrenin ve çevrenizi bilgilendirin



En doğru kaynaklardan öğrenilen yararlı bir bilgiden daha iyi ne olabilir ki? Mesele işe bizi takip ederek ve arkadaşlarınla paylaşarak başlayabilirsin :)

Ayrıca Ellen MacArthur Vakfı, Greenpeace gibi uluslararası alanda aktif vakıf ve kuruluşları takip etmeni öneririz.






3 . Geri dönüşümü günlük hayatınıza sokun.




Ev ve işinizde geri dönüşüm için ayrı toplama noktaları belirleyip, bu atıkların güvendiğiniz kaynaklara ulaştığından emin olun. Unutmayın, plastiklerin ortalama sadece %15 i geri dönüştürülüyor…






4 . Aktif olun

Artık aktivist olmak bir meslekten ziyade, dünyayı ve insanları umursayan herkesin bürünebileceği bir kavrama dönüştü. Peki sen neden kendi mahallenin aktivisti olmayasın?

Daha öncede dediğimiz gibi, biz sesimizi yükseltmedikçe, yönetim organları gerekli yasaların çıkarılması ve uygulanmasında tereddüt yaşadığı sürece, devasa firmalar süregelen para odaklı üretimlerine devam edecekler. Peki yerel ve genel yönetimlere doğayı korumak adına sıkı ve etkili yasalar ve kurallar oluşturma konusunda baskı oluşturabilir? Bizce cevap çok açık.

Sende eğer sesini yükseltmek istiyorsan şunu unutma, en büyük değişimler hep ilk senden başlar. Kendini ve alışkanlıklarını değiştirdikçe, çevreninde buna uyum sağladığını göreceksin. Biz sana güveniyoruz!



Daha çok bu tarz makalelere ulaşmak için sitemize abone olabilirsin.

Kaynakça: https://www.ellenmacarthurfoundation.org/explore/plastics-and-the-circular-economy


Plastic Move

Hareketimize dahil olmak için bültenimize kaydolun!

İstanbul, Türkiye

  • Siyah LinkedIn Simge